Arapça'da İsimler

Arapça Dersler

Arapça'da isimler yapı itibariyle iki ana kısma ayrılır:

  1. Müzekker(Eril) İsimler
  2. Müennes(Dişil) İsimler

Şimdi de bu isimlerin ne olduklarını ve özelliklerini açıklayalım. Arapça 'da bir kelimenin anlamını bilmeden de dişi yada erkek olduğu hakkında bir fikir sahibi olabiliriz.

  1. Müzekker(Eril) İsimler
            Canlı eril varlıklara(yani erkek) veya kendisinde dişilik alameti bulunmayan cansız varlıklara verilen isim türüdür.

Örnekler :

(Ali) عَلِيِّ ، (Adam) اَلرَّخُلُ ،(Dede) اَلجَدُ ،(Baba) الأَبُ ، (deve)اَلجَمَلُ ،(sınıf) اَلصَفُّ ،(ev) اَلبَيْتُ ،(kapı) اَلبَابُ ،(kitap) اَلْكِتَابُ ، (iş) اَلْعَمَلُ ، (kalem) اَلْقَلَمُ ،(ders) اَلدَّرْسُ


  1. Müennes(Dişil) İsimler

Canlı dişil varlıklara veya kendisinde dişilik alameti bulunan cansız varlıklara verilen isim türüdür.

Örnekler :

(Ayşe) عَائِشَة ،(Kadın) اَلْمَرْأَةُ ،(Nine) اَلجَدَّةُ ،(anne) اَلأُمُّ ، (tavuk) اَلدَّجَاجَةُ ،(deve) اَلنَّاقَةُ ،(çiçek) اَلزَّهْرَةُ ،(ağaç) اَلشَّجَرَةُ ، (top)اَلْكُرَةُ ،(araba) اَسَّيَّارَةُ،(hikmet) اَلْحِكْمَةُ

Müenneslik Alametleri

Arapça da bir ismin müennes olduğunu gösteren üç alamet vardır :

  1. İsimlerin sonlarına getirilen yuvarlak te (ta'vi merbuta) :
(bayan hasta) اَلْمَرِيضَةُ ،(kız öğrenci)اَلطَّالِبَةُ ، (okul)اَلْمَدْرَسَةُ ، (bayan öğretmen)اَلْمُعَلِّمَةُ


  1. İsimlerin sonlarına getirilen ve ى şeklinde yazılan elif-i maksura :

(en küçük) صُغْرَى ،(en güzel)حُسْنَى ، (en büyük)كُبْرَى ، (Selma) سَلْمَى ،(müjde) بُشْرَى ، (Leyla) لَيْلَى


  1. İsimlerin sonlarına getirilen ve اء şeklinde yazılan elif-i memdude :

(kambur) حَدْبَاءُ ،(siyah) سَوْضَاءُ ،(yeşil) خَضْراءُ ،(çöl) صَحْراءُ ، (esmer) سَمْرَاءُ ، (sarışın)شَقْرَاءُ

Not : İkinci ve üçüncü maddelerde verilen örneklerde de görüldüğü gibi, elif-i maksura ve elif-i memdude olan harfler, kelimenin aslından olmayıp, söz konusu kelimelerin dişiliğine delalet etmek üzere kelime köklerine sonradan ilave edilmiş fazlalık (zaid) harflerdir. Bu zaid harfleri, söz konusu müennes sözcüklerden çıkardığımızda kelimenin kökünü oluşturan harflerde herhangi bir eksilme olmayacaktır.

Halbuki, şekil olarak sonunda elif-i memdude ve elif-i maksura harfleri bulunan sözcüklerden ne دُعَاءٌ sözcüğü, ne de فَتًى sözcüğü dişildir. Zira her iki sözcük sonunda bulunan harfler bu sözcüklerin aslı harflerindendir. Bu durum, her iki kelime sonundaki maksurelik, ve memdudelik harflerinin atılmasından sonra geriye sadece iki harfin kalmasından rahatlıkla anlaşılabilmektedir.

Uyarı :Yukarıdaki müenneslik alametlerinden birini taşımadığı halde müennes kabul edilen (semai müennes) bazı kelimeler de vardır :

قَدَمٌ ، عَيْنٌ ، أُذُنٌ ، يَدٌ ، شَمْسٌ ، نَارٌ ، حَرْبٌ ، أَرْضٌ ، بِئْرٌ gibi.
 
>> Bir sonraki dersimiz (Tekil, ikil ve çoğul isimler) için tıklayınız.
<<Bir önceki dersimiz (Arapça cümle çeşitleri) için tıklayınız.

Ana Menü


SBS
 

Arapça İçeriğimiz


Arapça TV Kanallar
Arapça Videolar
Arapça Sınavlar
Arapça Hikayeler
Arapça Dersleri
Arapça Kelimeler
Arapça Oyunlar
Arapça Diyaloglar (Günlük Konuşmalar)
Arapça-Türkçe Çeviri Çalışmalarımız
Arapça Hakkında Makaleler